Występowanie: Gwatemala, Jukatan.
Wielkość: samice do 10 cm, a samce do 15 cm, dojrzałość płciową osiągają, już mając 5 cm.
Dymorfizm płciowy: Samce bardziej okazałe, czerwień na podgardlu wyraźniejsza, płetwa grzbietowa i odbytowa bardziej szpiczasta niż u samicy.
Zachowanie: Para musi dobrać się sama ze stadka młodych rybek. Ma opinię ryby kłótliwej i zadziornej, na którą jak uważam, wcale nie zasługuje. W moich akwariach była rybą spokojną, nie kopała, ani tym bardziej nie mordowała współmieszkańców. W okresie godowym para zaciekle broni swego terytorium przed innymi zwierzętami w akwarium i czasami kopie małe dołki, ale odpowiednio duży zbiornik i niezbyt liczne towarzystwo innych silnych ryb rozwiązuje problem strat wywołanych nadmierną agresją ryb wobec siebie. Jeśli para nie dobierze się sama, a będziemy próbowali narzucić rybom swoje towarzystwo według własnego widzimisię grożą nam kłopoty związane z różnicą charakterów i siły naszych ryb. Ciągłe kłótnie jakie w takiej sytuacji często się zdarzają źle wpływają na zdrowie i samopoczucie ryb. Dobrana para może nawet przebywać w małym dobrze zarośniętym zbiorniku. W czasie studiów, gdy mieszkałem w akademiku miałem taką parę w 40 l zbiorniku. Ryby składały ikrę i wyprowadzały młode. Akwarium to było dobrze zarośnięte nurzańcami były tam również kryjówki zrobione z pustych doniczek, wtedy jeszcze nie było tanich i łatwo dostępnych kokosów.
Wychów młodych: Ikra jest składana na oczyszczonej przez tarlaki płaskiej powierzchni kamienia lub liściu, a po 48–56 godzinach wykluwają się larwy, które gdy zaczną pływać można karmić drobnym planktonem (pyłem) lub węgorkami mikro. Ikrę i młode lepiej jest pozostawić pod opieką rodziców, którzy troskliwie się nimi opiekują i dbają by im niczego nie zabrakło.
Woda: Temperatura 22–28°C, często podmieniana, twardość i odczyn nie odgrywają większej roli.
Akwarium: Nie mniejsze niż 70 litrów z kryjówkami na dnie i wśród roślin.
Pokarm: Jedzą wszystkie rodzaje pokarmu. Oswojone dają się karmić większymi kawałkami jedzenia (np. dżdżownicami) z ręki opiekuna.