Należy do rodziny Aplocheilidae i jest chyba najbardziej znanym jej przedstawicielem.

Występuje w wodach torfowisk Afryki na obszarze od Konga do Gabonu.

Tworzy szereg form lokalnych różniących się nieco wzorem ubarwienia. Ryby dorastają do około 6 centymetrów, a czasem nieco więcej.

W naturze można je spotkać zarówno w niewielkich często okresowo wysychających zbior­nikach jak i w strumieniach z miękką i kwaśną wodą. Do Europy sprowadzono go i rozmnożono po raz pierwszy w 1913 roku.

Smukłe ciało samców ma niezwykle intensywne barwy. Zasadniczym kolorem ciała jest me­talicznie zielony, a na nim pojawiają się czerwone plamki układające się w  wyraźne pręgi, których ilość i układ pozwala na odróżnienie poszczególnych osobników. Wydłużone płetwy nieparzyste samców są na brzegach koloru żółtopomarańczowego. Samice są mniejsze i niepozornie ubarwione, a ich płetwy nie są wydłużone.

Są pokojowo nastawione wobec innych ryb, należy jednak unikać trzymania ich z  rybami o wydłużonych płetwach oraz trzymania 2 samców w niewielkim zbiorniku.

Niemiecki hodowca Gerhard Hjerresen z Flensburga wyselekcjonował i utrwalił ciekawą czerwono zabarwioną formę opisaną poźniej przez H. Meinkena jako Aphyosemion australe „hjer­reseni”. U tej formy zamiast zasadniczej szmaragdowej barwy ciała samców jest barwa pomarań­czowoczerwona, samice natomiast skromniej ubarwione mają jednak wyraźne pomarańczowe za­barwienie.

Z uwagi na piękno obu form, nie należy ich krzyżować ze sobą.

Dla proporczykowców należy przygotować zbiornik, którego dno wykłada się torfem, a  po­sadzone drobnolistne rośliny będą tworzyły miejscami gęste zarośla. Powierzchnia wody powinna być częściowo pokryta roślinami pływającymi. Do zbiornika nalewa się miękką wodę o temperatu­rze od 20°C do 24°C z dodatkiem niejodowanej soli kuchennej w  ilości 1 łyżeczka od herbaty na każde 10 l wody w zbiorniku. Woda w krótkim czasie od nalania do takiego zbiornika osiągnie optymalny dla proporczykowców lekko kwaśny odczyn. Z uwagi na ogromne podobieństwo samic należących do różnych gatunków w jednym akwarium nie umieszczamy więcej niż jednego gatun­ku proporczykowców. Zabezpiecza to przed powstawaniem przypadkowych i niepożądanych krzy­żówek międzygatunkowych. Nie należy również trzymać w jednym zbiorniku dwóch samców, jed­nak w odpowiednio obszernym akwarium wspaniale prezentuje się stado złożone z kilku barwnych samców z odpowiednio większą liczbą samic. Zbiornik dla proporczykowców musi być obowiązko­wo dobrze przykryty. W akwarium proporczykowiec z Kap Lopez może przeżyć nawet 3 lata.

Do rozrodu używamy mniejszego zbiornika z siatką ochronną lub rusztem ikrowym wyłożo­nego mchem jawajskim z wodą taką samą jak w zbiorniku ogólnym jednak nieco cieplejszą o tem­peraturze około 24°C. Wpuszcza się do niego kilka uprzednio intensywnie karmionych larwami owadów samic i jednego samca. Tarło może trwać nawet kilka tygodni. Tarlaki przeławia się do na­stępnego zbiornika po tygodniu, aby uniknąć rozciągniętego w czasie wykluwania się młodych i związanego z tym kanibalizmu. Młode wykluwają się z drobnej przezroczystej ikry po mniej więcej dwóch tygodniach. Ikra może przez jakiś czas przebywać wśród wilgotnych roślin wodnych i być w tej postaci transportowana. Wyklute młode żywią się naupliusami solowca, drobnym oczlikiem, a w miarę wzrostu jedzą coraz większe organizmy żywe. W naturze dorosłe żywią się głównie larwami owadów, natomiast w niewoli zjadają każdy rodzaj dobrej jakości pokarmu. Dojrzałość młode osią­gają już po trzech miesiącach.

Powyższy opis mojego autorstwa ukazał się w czasopiśmie „Nasze Akwarium”.